Van hằng nhiệt là gì? Cấu tạo, chức năng, dấu hiệu hư hỏng

Van hằng nhiệt có tên gọi khác là van điều nhiệt được sử dụng để điều khiển nhiệt độ chất lỏng trong tuabin, máy nén và hệ thống nước làm mát. Thông thường, bộ phận này sẽ vận hành trong điều kiện môi trường khép kín và không cần sử dụng nguồn điện bên ngoài. Dưới đây, cùng xe nâng toàn quốc tìm hiểu chi tiết về van này là gì, cấu tạo, chức năng, ưu nhược điểm và dấu hiệu nhận biết hư hỏng để quý khách hàng dễ dàng tiến hành bảo trì, bảo dưỡng khi sử dụng. 

1. Van hằng nhiệt là gì? Tác dụng của van điều nhiệt 

Van hằng nhiệt trong hệ thống làm mát của động cơ xe ô tô là một chi tiết nhỏ nhưng đóng vai trò quan trọng. Nhiệm vụ chính của van điều nhiệt là điều chỉnh nhiệt độ của chất lỏng làm mát (thường là nước) khi nó chảy qua động cơ và két làm mát. Van này giúp duy trì nhiệt độ hoạt động của động cơ ở mức ổn định, ngăn chặn việc quá nhiệt hoặc làm mát quá mức.

Chức năng quan trọng của van là giúp điều chỉnh lưu lượng chất lỏng làm mát đi qua hệ thống, tùy thuộc vào nhiệt độ của động cơ. Khi động cơ cần được làm mát, van điều nhiệt mở ra để cho phép chất lỏng làm mát lưu thông qua két làm mát, giúp hạ thấp nhiệt độ của động cơ. Ngược lại, khi động cơ đã đạt đủ nhiệt độ hoạt động, van hằng nhiệt đóng lại hoặc giảm lưu lượng chất lỏng làm mát, ngăn chặn quá nhiệt và giữ cho nhiệt độ ổn định.

Việc điều chỉnh nhiệt độ đúng cách bằng van hằng nhiệt không chỉ giúp động cơ hoạt động hiệu quả mà còn giúp tiết kiệm nhiên liệu và gia tăng tuổi thọ của động cơ. Ngoài ra, việc duy trì nhiệt độ ổn định cũng đóng vai trò quan trọng trong việc bảo vệ các bộ phận của động cơ khỏi việc bị tổn thương do nhiệt độ quá cao hoặc quá thấp. Do đó, van hằng nhiệt đóng vai trò không thể thiếu trong hệ thống làm mát của xe ô tô, đảm bảo sự ổn định và hiệu quả của động cơ trong quá trình hoạt động.

2. Cấu tạo của van hằng nhiệt 

Cấu tạo của van hằng nhiệt rất quan trọng trong hệ thống làm mát của động cơ để đảm bảo rằng nước làm mát luôn lưu thông đúng cách và duy trì nhiệt độ ổn định. Dưới đây là mô tả chi tiết về cấu tạo và chức năng của các thành phần trong van:

• Van Chính: Giữ vai trò quan trọng trong việc kiểm soát dòng chảy của nước làm mát trong động cơ. Khi nhiệt độ trong hệ thống làm mát tăng lên, van này mở ra và cho phép lưu lượng nước làm mát tăng, giúp làm mát động cơ. Khi nhiệt độ nước làm mát tăng, xi lanh nạp bắt đầu tan chảy, làm cho van chính mở ra và cho phép nước làm mát dẫn trực tiếp vào bộ tản nhiệt để làm mát động cơ.
• Van Thứ Cấp: Điều khiển lưu lượng nước làm mát đi qua bộ tản nhiệt. Nếu nhiệt độ nước làm mát tăng lên, van này mở để cho phép nước lưu thông qua bộ tản nhiệt và giữ cho động cơ mát mẻ. Khi nhiệt độ nước làm mát giảm xuống hoặc đạt mức đủ lạnh, van thứ cấp đóng lại và ngăn chặn nước làm mát tiếp tục chảy qua bộ tản nhiệt.
• Xi Lanh Nạp: Chứa một loại sáp đặc biệt có khả năng giãn nở theo nhiệt. Khi nhiệt độ nước làm mát tăng lên, sáp bắt đầu tan chảy và làm cho van chính mở ra, cho phép nước làm mát dẫn trực tiếp vào bộ tản nhiệt.
• Con Dấu: Được sử dụng để ngăn chặn bất kỳ dòng chảy không mong muốn nào đi qua van chính của bộ tản nhiệt. Điều này đảm bảo rằng chỉ có khi nhiệt độ nước làm mát đạt mức đủ cao thì van chính mới mở ra.
• Lò Xo: Đặt ở trong van chính và khi nhiệt độ nước làm mát giảm xuống dưới một mức quy định, lò xo này đẩy van chính trở về vị trí đóng. Điều này ngăn chặn nước làm mát tiếp tục lưu thông khi không cần thiết.

3. Nguyên lý hoạt động của van hằng nhiệt 

Van hằng nhiệt trong hệ thống làm mát của động cơ xe ô tô hoạt động dựa trên một nguyên lý tự động và hiệu quả. Khi động cơ mới khởi động và chưa đạt nhiệt độ làm việc, van điều nhiệt đóng lại để ngăn chặn nước làm mát không cần thiết lưu thông, giúp động cơ nhanh chóng đạt nhiệt độ làm việc. Khi nhiệt độ của dầu động cơ tăng lên quá mức quy định, van mở ra để cho phép nước làm mát lưu thông và làm mát dầu động cơ.

Trong trường hợp nhiệt độ của nước làm mát thấp hơn mức quy định, lò xo bên trong van hằng nhiệt đẩy xi lanh lên, khiến cho van đóng lại và ngăn chặn nước làm mát di chuyển qua van hằng nhiệt. Khi động cơ đạt nhiệt độ khoảng 87 – 95 độ C, Parafin, một hỗn hợp hydrocarbon từ dầu hỏa, giãn nở. Sự giãn nở này đẩy sức cản của lò xo và xi lanh xuống, khiến cho van điều nhiệt mở ra. Khi van mở, nước làm mát được dẫn từ động cơ đến hệ thống làm mát, giúp làm mát cả động cơ và dầu động cơ.

4. Các dấu hiệu hư hỏng của van hằng nhiệt 

Dấu hiệu hư hỏng của van điều nhiệt trong hệ thống làm mát có thể gây ra nhiều vấn đề nghiêm trọng. Dưới đây là các dấu hiệu cần chú ý để nhận biết việc hỏng hóc của nó:

• Quá nhiệt động cơ: Một trong những dấu hiệu rõ ràng nhất của van hằng nhiệt hỏng là quá nhiệt động cơ. Khi van đóng, chất làm mát không lưu thông vào bộ tản nhiệt, dẫn đến tăng nhanh nhiệt độ động cơ. Nếu xe ô tô hoạt động ở trạng thái quá nhiệt động cơ trong thời gian dài, có nguy cơ gây hỏng hóc hoặc phá hủy động cơ hoàn toàn.
• Thay đổi nhiệt độ thất thường: Người dùng nên chú ý theo dõi đồng hồ đo nhiệt độ trên bảng điều khiển của xe. Nếu kim chỉ nhiệt độ động cơ có biểu hiện giảm đột ngột hoặc rơi xuống mức thấp khi đang hoạt động, có thể đó là dấu hiệu của lỗi của van điều nhiệt.
• Rò rỉ chất làm mát: Khi van bị hỏng, nó không cho phép chất lỏng chảy mà bị kẹt lại ở vị trí đóng. Điều này có thể dẫn đến rò rỉ chất làm mát qua các vùng như miếng đệm nằm giữa bộ tản nhiệt và bình chứa, hoặc chảy ra ngoài qua các đường ống dẫn, tạo ra vết ố nước dưới gầm xe.

Khi phát hiện một trong những vấn đề trên, quý khách hàng nên tiến hành kiểm tra, bảo dưỡng, bảo trì xe ngay tránh hỏng hóc động cơ hay ảnh hưởng đến những bộ phận khác. Nếu bạn còn phân vân gì về những thông tin trên, hãy liên hệ ngay với xe nâng toàn quốc qua hotline 0869981388 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.

5. Cách kiểm tra van hằng nhiệt 

Để kiểm tra van hằng nhiệt của hệ thống làm mát trên ô tô, người dùng có thể thực hiện các bước sau đây:

Kiểm Tra Lưu Lượng Nước Làm Mát:

• Khởi động động cơ và để xe chạy không tải.
• Mở nắp capo và tháo nắp bộ tản nhiệt.
• Quan sát xem chất làm mát có chảy ra không. Nếu chất làm mát không chảy ra, hãy đợi cho đến khi động cơ ấm lên đến nhiệt độ thích hợp (kiểm tra hướng dẫn của nhà sản xuất) và kiểm tra lại sau khoảng 10 – 20 phút.
• Nếu chất làm mát vẫn không chảy ra và đồng hồ đo nhiệt độ trên bảng điều khiển tăng lên, đó là dấu hiệu của vấn đề trong van điều nhiệt.

Kiểm Tra Nhiệt Độ Trên Động Cơ và Ống Tản Nhiệt:

• Sử dụng một nhiệt kế để đo nhiệt độ trên khối động cơ hoặc đầu xi lanh.
• Tiếp theo, đo nhiệt độ của ống tản nhiệt phía trên bằng cách chạm vào nó hoặc sử dụng nhiệt kế.
• Nếu nhiệt độ trên ống tản nhiệt không tăng đáng kể khi động cơ ấm lên, đồng thời đồng hồ đo nhiệt độ trên bảng điều khiển tăng một cách đột ngột, điều này cho thấy van điều nhiệt không hoạt động đúng cách.
• Nếu sau khi thực hiện các bước kiểm tra trên và phát hiện bất kỳ dấu hiệu nào của hỏng hóc hoặc không hoạt động đúng của van, việc nên đưa xe đến một cửa hàng sửa chữa uy tín để kiểm tra kỹ hơn và thay thế van hằng nhiệt nếu cần thiết. Điều này sẽ đảm bảo rằng hệ thống làm mát hoạt động đúng cách, giữ cho động cơ luôn ở nhiệt độ an toàn và ổn định.

6. Van hằng nhiệt giá bao nhiêu

Hiện nay trên thị trường có rất nhiều dòng van điều nhiệt khác nhau phục vụ nhu cầu sử dụng của từng thiết bị như xe nâng, ô tô, xe tải, máy xúc, máy cẩu… Tùy vào từng thương hiệu, khả năng làm việc, mẫu mã mà mỗi loại van có một mức giá khác nhau. Dưới đây là bảng giá tham khảo một số loại điển hình:

Mức giá trên có thể thay đổi phụ thuộc vào địa chỉ mua hàng, thương hiệu, chi phí vận chuyển… Bên cạnh những loại van trên, tùy vào dòng xe cụ thể mà quý khách hàng lựa chọn được dòng van phù hợp. Nếu bạn đang phân vân về những thông tin trên hoặc tham khảo mức giá chính xác của từng loại van cụ thể, hãy liên hệ ngay với xe nâng toàn quốc qua hotline 0869981388 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.