Dầu thắng xe nâng đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo quá trình hoạt động ổn định, an toàn của hệ thống phanh nói riêng và xe nâng hàng nói chung. Vậy nó là gì, giữ vai trò như thế nào, sử dụng sao đúng cách là vấn đề mà khách hàng quan tâm. Cùng xe nâng toàn quốc tìm hiểu chi tiết ngay trong bài viết dưới đây và một số lưu ý khi chọn mua, sử dụng dầu phanh xe nâng.
1. Dầu thắng xe nâng là gì?
Dầu thắng xe nâng (có tên gọi khác là dầu phanh xe nâng) là một loại dầu nhớt chuyên dụng sử dụng cho bộ phận phanh của xe nâng giúp truyền lực tác dụng từ bàn đạp phanh đến hệ thống phanh của xe nâng, đảm bảo phanh vận hành ổn định, an toàn. Hơn thế nữa, nó đóng vai trò bôi trơn, giảm sự ăn mòn của các bộ phận kim loại sau quá trình ma sát liên tục, lâu dài trong hệ thống phanh của xe.
Loại dầu này được điều chế từ các chất lỏng như: dầu mỏ, dầu thực vật, glycol và cả từ các silicon. Các thành phần này thường không màu. Tuy nhiên, hiện nay các nhà sản xuất thường thêm màu cho dầu thắng xe nâng như xanh, đỏ, vàng,.. để dễ theo dõi mực dầu trong khu vực chứa. Điều này giúp người lái dễ dàng thay thế, thực hiện công tác bảo trì, bảo dưỡng đúng cách. Màu dầu tuy là màu nhân tạo nhưng không gây ảnh hưởng gì tới hệ thống vận hành và phanh của xe nâng.
2. Công dụng của dầu thắng xe nâng
Dầu phanh xe nâng là phụ tùng xe nâng không thể thiếu trong hệ thống phanh thủy lực của xe. Hầu hết các dòng xe như xe nâng dầu, xe nâng điện, xe nâng xăng, xe nâng tay, xe nâng người… đều sử dụng phổ biến. Công dụng chủ yếu của nó chính là đảm nhiệm vai trò truyền lực khác với các loại dầu mỡ bôi trơn dùng cho việc giảm thiểu ma sát, làm mát ở trục máy, bao kín các khe hở của piston hay xylanh.
Nhờ đặc tính không chịu nén của chất lỏng nên dầu phanh có thể truyền lực tác động từ bàn đạp phanh đến các bộ phận của hệ thống phanh một cách chính xác nhất giúp quá trình vận hành xe an toàn, di chuyển linh hoạt, êm ái trong nhiều địa hình làm việc.
Dầu thắng xe nâng giữ vai trò quan trọng bởi chúng có những đặc điểm nổi bật hỗ trợ đắc lực cho xe. Cụ thể như sau:
- Có độ nhẹ và lưu động cao để truyền lực phanh một cách hiệu quả từ bơm thắng đến các bộ phận khác của hệ thống phanh.
- Có khả năng bôi trơn đặc biệt để giảm ma sát giữa piston và xi lanh, giúp gia tăng tuổi thọ của các bộ phận này, giảm tiếng ồn phát sinh từ quá trình phanh.
- Độ nhớt thích hợp ở cả nhiệt độ cao và thấp. Điều này đảm bảo rằng dầu vẫn duy trì được tính chất của mình dưới các điều kiện nhiệt độ khác nhau và không làm giảm hiệu suất phanh.
- Dầu thắng có khả năng chống lại tác động của nước và các chất ăn mòn. Sự chống gỉ, chống ān mòn giúp bảo vệ các bộ phận của hệ thống phanh khỏi sự hao mòn và tăng độ bền của xe.
- Tương thích tốt với các chất đàn hồi được sử dụng trong miếng đệm và vòng đệm. Sự tương thích này đảm bảo rằng dầu không gây hỏng hại hoặc giảm chất lượng của các bộ phận linh kiện.
3. Phân loại dầu thắng xe nâng
Hiện nay trên thị trường có rất nhiều loại dầu thắng xe nâng nhưng tiêu chuẩn có 4 loại như sau: DOT3, DOT4, DOT5 và DOT5.1. Dầu thắng thường sử dụng cho xe nâng là DOT3 bởi vì loại dầu này có giá thành tương đối rẻ, hơn nữa, trong quá trình vận hành, hệ thống phanh xe nâng không phải chịu áp lực quá cao như ô tô hay xe tải nên nó chính là lựa chọn hợp lý nhất.
3.1 Dầu thắng DOT3
Dầu thắng DOT3 là một loại dầu được sử dụng rộng rãi trong hệ thống phanh của các xe nâng và nhiều loại xe hơi khác. Đây là một loại dầu không chứa các thành phần vô cơ, điều này có nghĩa là nó không chứa các hạt kim loại hoặc muối khoáng có thể gây ra ăn mòn hoặc tạo ra các cặn bã nhờn trong hệ thống phanh. Thay vào đó, nó được chế tạo từ một hỗn hợp của alcohol và glycerin, sử dụng công nghệ polyethylene glycol để tạo ra một chất lỏng có hiệu suất cao.
Một trong những ưu điểm lớn nhất của dầu thắng DOT3 là khả năng chịu nhiệt độ cao. Với điểm sôi vượt quá 250 độ C, nó có thể hoạt động hiệu quả ngay cả khi hệ thống phanh phải đối mặt với áp suất lớn.
Tuy nhiên, một nhược điểm lớn của dầu thắng DOT3 là khả năng hút ẩm cao. Dầu này có xu hướng hút nước từ không khí xung quanh, điều này có thể dẫn đến việc giảm hiệu quả của dầu phanh. Nếu nước bị hòa lẫn vào dầu phanh, nó có thể làm giảm khả năng làm khô phanh, gây ra hiện tượng mất hiệu suất phanh hoặc thậm chí làm hỏng hệ thống phanh. Để giữ cho dầu thắng DOT3 hoạt động hiệu quả, người dùng cần đảm bảo rằng nắp hộp dầu được đóng chặt sau mỗi lần sử dụng.
3.2 Dầu tháng DOT4
So với DOT3, DOT4 có độ sôi cao, ổn định hơn, điều này có nghĩa là nó không bị biến đổi nhiều dưới áp lực và nhiệt độ cao. Điểm sôi ướt nhỏ nhất của DOT4 là 155 độ C, nghĩa là dầu sẽ bắt đầu chuyển từ trạng thái lỏng sang hơi dưới nhiệt độ này khi có hơi ẩm. Điểm sôi khô nhỏ nhất của nó là 230 độ C, nghĩa là dầu sẽ chuyển từ trạng thái lỏng sang hơi khi không còn chứa ẩm nhiều hơn. Điều này làm cho DOT4 trở thành một lựa chọn an toàn và ổn định cho các hệ thống phanh yêu cầu độ chịu nhiệt độ cao.
DOT4 được chế tạo chủ yếu từ glycol ether và các este borate, các chất này cung cấp tính ổn định và hiệu suất cao cho dầu thắng. Ngoài ra, nó có độ nhớt ở mức 1800 khi ở 40 độ F, điều này giúp duy trì hiệu suất của hệ thống phanh ở nhiều điều kiện nhiệt độ khác nhau.
Tuy nhiên, mặc dù DOT4 có nhiều ưu điểm, nhưng nó cũng có một nhược điểm lớn: khả năng hút ẩm cao. Dầu này có thể hút ẩm qua ống dẫn dầu phanh và nếu nước tiếp tục lẫn vào dầu, nó sẽ gây ra nhiều vấn đề. Khi dầu phanh chứa nhiều nước, điểm sôi của dầu giảm đi, điều này có thể dẫn đến hiện tượng mất hiệu suất phanh. Nếu không được thay đổi định kỳ, dầu thắng DOT4 cũng có thể gây ăn mòn cho các bộ phận trong hệ thống phanh như xy lanh bánh xe và xy lanh chính.
3.3 Dầu thắng DOT5
Dầu thắng DOT5 là loại dầu silicon không hút ẩm và không gây hại cho lớp sơn. Nó có độ sôi cao (lên đến 356 độ C), phù hợp cho các điều kiện nhiệt độ cao và ổn định hiệu suất phanh. Chúng có thể thay thế dầu DOT3 và DOT4 tuy nhiên, không nên trộn lẫn để tránh giảm hiệu suất hệ thống phanh.
3.4 Dầu thắng DOT5.1
Đây là phiên bản nâng cấp của DOT5. Khác với những dầu thắng xe nâng như ở trên, chúng được chế tạo từ este borat và polyalkylen glycol ether nên có khả năng chịu nhiệt cao hơn. Điều này giúp tăng hiệu suất và khả năng chịu nhiệt. DOT5.1 có thể kết hợp với các dầu thắng xe nâng gốc glycol như DOT4. Về nhược điểm, DOT5.1 hút nước và đắt hơn DOT3, DOT4.
3.5 Bảng so sánh dầu thắng xe nâng
Từ những thông tin ở trên, xe nâng toàn quốc tổng hợp thành bảng dưới đây cho khách hàng dễ dàng theo dõi:
| BẢNG SO SÁNH CÁC LOẠI DẦU THẮNG XE NÂNG | |||
| Tiêu chí so sánh | DOT 3 | DOT 4 | DOT 5 |
| Điểm sôi | Khô: 401°F/205°C Ướt: 284°F/140°C | Khô: 446°F/230°C Ướt: 311°F/155°C | Khô: 500°F/260°C Ướt: 356°F/180°C |
| Cấu trúc hóa học | Được tạo nên bởi ether và polyalkyelen glycol. | Là hỗn hợp của borate và glycol. | Được tạo nên bởi hỗn hợp hydrophobic, Polydimethylsiloxane và Tributylphosphate. |
| Khả năng sôi | Có khả năng sôi tốt ở tình trạng khô hoặc ướt | Có khả năng sôi khô tốt nhưng ở tình trạng ướt thì kém hơn | Tốt nhất trong 3 loại |
| Màu sắc | Không màu đến hổ phách | Không màu đến hổ phách | Tím |
| Giá thành | Dao động từ $13 đến $16. | Dao động từ$15 đến $19. | Dao động từ $18 đến $45. |
4. Những lưu ý khi sử dụng dầu thắng xe nâng
Như thông tin đã chia sẻ ở trên, dầu thắng xe nâng có 4 loại cơ bản. Mỗi loại có ưu và nhược điểm khác nhau phù hợp với nhu cầu sử dụng của từng doanh nghiệp khác nhau. Khi sử dụng dầu thắng, bạn nên lưu ý những điểm dưới đây để đảm bảo an toàn, hiệu suất, linh hoạt cho hệ thống phanh cũng như tối ưu hóa chi phí vận hành, chi phí bảo trì:
4.1 Nên lựa chọn dầu thắng xe nâng gốc tổng hợp và thân thiện với cao su
Hệ thống cuppen của phanh xe được sản xuất từ cao su. Khi ngâm trong dầu thắng trong thời gian dài sẽ phát sinh phản ứng hóa học gây nở và chai cuppen. Chính vì vậy, bạn cần lựa chọn loại dầu thắng thân thiện với cao su để đảm bảo tuổi thọ, độ bền cho hệ thống phanh xe.
4.2 Nên sử dụng chỉ 1 loại dầu thắng cho 1 thiết bị
Mỗi loại dầu thắng xe nâng có cấu tạo, hệ phụ gia khác nhau, không tương thích với nhau. Chính vì vậy, khi trộn lẫn các loại dầu với nhau khi không đủ hiểu biết có thể gây ra những phản ứng hóa học không tốt, làm giảm hiệu suất thậm chí mất đi giá trị sử dụng. Đặc biệt, không trộn dầu DOT5 với bất kỳ loại dầu nào khác.
3.3 Sử dụng dụng cụ thay dầu chuyên dụng
Khi tiến hành thay dầu thắng xe nâng, bạn cần sử dụng dụng cụ chuyên dụng để tránh đưa những tạp chất vào dầu gây hiện tượng tắc nghẽn, bọt khí hệ thống phanh. Theo các chuyên gia, dầu thắng xe nâng nên được thay với tần suất 2 năm/ lần hoặc 40.000 km/ lần.
3.4 Chú ý bảo quản dầu thắng xe nâng cẩn thận
Chức năng truyền động lực yêu cầu dầu phanh phải có độ nhớt cao, không bọt. Trong điều kiện thời tiết ẩm, mưa của nước ta, có độ ẩm cao nên việc bảo quản dầu phanh cần cẩn thận, tránh tiếp xúc với khí ẩm.
3.5 Kiểm tra chất lượng dầu thắng nếu hệ thống phanh gặp trục trặc
Đối với xe nâng hàng như xe nâng dầu, xe nâng điện… nếu không chỉnh được hệ thống phanh rất có thể do dầu thắng hồi về chậm. Khi không đạp phanh, dầu từ xy lanh phải thông với bình dầu. Khi xe gặp tình trạng này, bạn cần tháo tuy ô bắt vào xy lanh, thổi ngược tuy ô, nếu không thông thì phải kiểm tra van, tuy ô hoặc lỗ hồi dầu. Tốt nhất, bạn nên đảm bảo chỉ dùng một loại dầu phanh đảm bảo hiệu quả, an toàn của hệ thống phanh xe nâng.
5. Làm thế nào để thay dầu thắng xe nâng
Bạn thực hiện theo các bước sau để thay dầu thắng xe nâng đúng cách:
Bước 1: Đặt một chậu dưới xe nâng để hứng dầu. Bật máy và chạy cho đến khi dầu ấm để dầu chảy ra ở độ nhớt thấp.
Bước 2: Tắt động cơ, tháo nút xả cho dầu chảy vào chậu.
Bước 3: Tiến hành kiểm tra nút xả và miếng đệm có bị hư hỏng không. Hãy đảm bảo rằng phích cắm sạch sẽ và ở tình trạng tốt. Khắc phục mọi vấn đề trước khi đổ đầy dầu phanh.
Bước 4: Cắm lại nút xả. Di chuyển chậu xả dưới bộ lọc dầu thắng xe nâng, tháo bộ lọc cùng miếng đệm.
Bước 5: Tra dầu, gioăng cao su trên bộ lọc xe nâng mới giúp nó bịt kín. Vặn bộ cho đến khi gioăng cao su tiếp xúc với thiết bị. Sau đó quay thêm 1/4 hoặc nửa vòng nữa (Không nên mặt quá chặt)
Bước 6: Tra dầu mới vào động cơ. Kiểm tra lại hướng dẫn vận hành để biết dung tích bình dầu và loại dầu thắng xe nâng phù hợp.
Bước 7: Khởi động động cơ, kiểm tra rò rỉ.
Bước 8: Ghi lại thời gian và quá trình bảo trì, theo dõi các lần thay dầu thắng xe nâng đảm bảo chúng được thay mới định kỳ (cứ sau 200 đến 250 giờ hoạt động)
Trên đây là những thông tin hữu ích và quan trọng của dầu thắng xe nâng. Nếu quý khách hàng có nhu cầu mua hoặc tìm hiểu về xe nâng hàng như xe nâng dầu, xe nâng điện, xe nâng tay… hãy liên hệ ngay với xe nâng toàn quốc qua hotline 0869981388 để được tư vấn và hỗ trợ nhanh nhất.
